تبادل لینک رایگان

محل تبلیغ شما

windows 98 logo

سیستم عاملها بطور کلی، وظیفه مدیریت و سازماندهی کامپیوتر را بعهده دارند. بعبارتی دیگر، سیستم عامل، واسطه ای بین کاربر و سخت افزار کامپیوتر می باشد تا کاربر بتواند براحتی از سخت افزار و نرم افزارهای کامپیوتر خود استفاده کند.سیستم عاملهای مختلفی وجود دارند، چه آنها که درحال منسوخ شدن هستند و چه آنهایی که دارند در بین کاربران کامپیوتر برای خود جایی باز می کنند. سیستم عامل ms-dos که کم کم دارد از دور خارج می شود یکی از معروفترین سیستم عاملهایی بود که در ایران استفاده می شد. سیستم عاملهای دیگری هم بودند و هستند که چون در ایران استفاده زیادی از آنها نمی شود برای اکثر کاربران ناآشنا هستند، مثل pc-dos، unix، linux و.. . سیستم عامل windows که تولید شرکت بزرگ نرم افزاری microsoft است مثل پدربزرگ خودش یعنی dos هم اکنون نیز در ایران مثل اکثر نقاط جهان بیشترین استفاده و مشتری را دارد.


ویندوز که ابتدا با نسخه 3.1 و سپس 95 به بازار عرضه شد، سیستم عاملی گرافیکی است، از نوع چند کاره (multitask) و چندکاربره یاmultiuser .ویژگی multitask این مفهوم را دارد که در یک لحظه، چند برنامه مختلف می توانند در حال اجرا باشند، کاریکه در سیستم عاملهای قدیمی مثل dos امکان نداشت. multiuser هم به این معناست که از یک کامپیوتر افراد مختلفی می تواند استفاده کنند.

پس از ویندوز 95 که تحول بزرگی در سیستم عاملها ایجاد کرد، مایکروسافت ویندوز نسخه 98 خود را عرضه کرد، سپس ویندوز me، ویندوز حرفه ای 2000 و جدیدا هم که ویندوزxp را به بازار داده است. در اینجا قصد داریم که مروری بر ویندوز 98 در سطح مقدماتی داشته باشیم.
در ویندوز، برنامه های مختلف در قالب پنجره هایی اجرا می شوند. برای هر کاری در ویندوز پنجره ای در نظر گرفته شده است که لازم است برای انجام هر کاری، پنجره ای را باز کرد، بست و یا جابجا کرد. از اینرو، یکی از دلایل انتخاب نام این سیستم عامل بعنوان windows یعنی پنجره ها هین موضوع می باشد.

آموزش سیستم عامل ویندوز 98 (درس اول)

 

ماوس و عملکرد آن

ماوس یا موشواره یکی از ابزارهای جانبی کامپیوتر است که در محیط سیستم عامل ویندوز کارایی بسیار بالایی دارد، برای استفاده از ماوس دانستن چند اصطلاح درمورد آن لازم است:
click : زدن کلید سمت چپ ماوس
double click : دوبار زدن کلید سمت چپ ماوس
right click : زدن کلید سمت راست ماوس
point : اشاره کردن، بردن ماوس روی هر گزینه ای
drag : کشیدن و رها کردن، فشردن کلید سمت چپ ماوس و نگهداشتن آن، سپس کشیدن گزینه مورد نظر و رها کردن کلید سمت چپ
منوی استارت (start)

بسیاری از کارها از طریق این منو انجام می شود. برای باز کردن این منو به یکی از روشهای زیر عمل می کنیم:
1. روی کلید start کلیک می کنیم.
2. کلید windows روی کیبورد را می زنیم.
3. کلید ctrl+esc را می زنیم.(برای کیبوردهای قدیمی)
4. کلید alt+s را می زنیم. (وقتیکه روی taskbar هستیم)
desktop و taskbar
سیستم عامل ویندوز از نظر ظاهری به دو قسمت اساسی تقسیم می شود. قسمت بزرگتر و بالایی که اکثر فضای صفحه نمایش را پوشانده، desktop نام دارد که اکثر برنامه ها و پنجره های ویندوز روی آن باز می شوند.در روی desktop که می توان به میزکار هر فردی تشبیه کرد برنامه های مختلفی قرار دارند که چون روی desktop قرار گرفته اند سریعتر برای اجرا در دسترس هستند.
نوار طوسی رنگی که در پایین ترین قسمت صفحه نمایش قرار دارد taskbar یا نوار وظیفه نامیده می شود و منوی start یا شروع در سمت چپ آن قرار دارد. در taskbar هم قسمتهای مختلفی وجود دارد. علاوه بر منوی start، در سمت راست این نوار، قسمتی به نام sys tray وجود دارد که ساعت، تاریخ و برنامه های در حال اجرا که در حافظه قرار گرفته اند به چشم می خورد. در قسمت خالی این نوار، نام برنامه هایی که در حال حاضر با آنها سر و کار داریم آمده است، مثلا گر با دو برنامه در یک لحظه مشغول کار باشیم نام آن دو در قسمت میانی taskbar اضافه می شود.
خاموش کردن کامپیوتر: برای خاموش کردن اکثر کامپیوترهای جدید، نباید کلید power را که روی کامپیوتر قرار دارد فشار داد، بلکه روش استانداردی برای این امر وجود دارد. در منوی شروع (start)، روی گزینهshut down کلیک می کنیم، پنجره ای با عنوان shut down windows باز می شود که شامل چند گزینه رادیویی است.
برای خاموش کردن کامپیوتر روی گزینه shut down کلیک کرده، سپس ok را کلیک می کنیم. با این کار کامپیوتر بدون نیاز به فشار دکمه power خاموش می شودو برای راه اندازی مجدد کامپیوتر گزینه restart را انتخاب کرده سپس ok می کنیم، که باعث می شود کامپیوتر reset شود و از اول شروع به بالا آمدن یا اصطلاحا boot شدن کند.
برای راه اندازی مجدد و رفتن به محیطdos ، گزینهrestart in ms-dos mode را انتخاب می کنیم و برای اینکه کامپیوتر بطور موقتی و در زمان بلااستفاده بودن، حداقل برق را مصرف کند، از گزینه stand by استفاده می کنیم. برای خروج از این حالت stand by (آماده به کار) کافیست کلیدی را فشار دهیم.
نکته: اگر با shut down یا روش دیگری مثل ms-dos prompt که در زیرمجموعه program از منوی start قرار دارد به محیط dos رفته باشیم، برای بازگشت به محیط ویندوز کافیست دستورexit را تایپ کنیم.

آموزش سیستم عامل ویندوز 98 (درس دوم)

 

نکته: در بسیاری از پنجره های ویندوز سه کلید زیر وجود دارند:
ok : برای تایید و اعمال تغییرات و بسته شدن پنجره
cancel : برای صرف نظر از اعمال تغییرات انجام داده شده
apply : برای تائید و اعمال تغییرات و باز ماندن پنجره به کار می رود.
گزینه های رادیوئی: گزینه هایی به شکل دایره هستند که از مجموعه آنها، فقط یکی می تواند انتخاب شود.
کلیدهای کنترلی پنجره ها:در ویندوز با اجرای هر آیکن که نشانگر برنامه ای می باشد پنجره ای باز می شود. در هر پنجره ممکن است کلیدهای زیر وجود داشته باشد که در سمت راست و بالای آن پنجره واقع شده اند :
close برای بستن پنجره
maximize برای حداکثر کردن اندازه پنجره
restore برای برگرداندن پنجره حداکثر شده به اندازه قبلی
minimize برای حداقل کردن پنجره و فرستادن روی taskbar . با این کار پنجره بسته نمی شود، و برای باز شدن مجدد آن کافیست روی نام آن برنامه در taskbar کلیک کنید.
help : برخی پنجره ها آیکن کوچکی در سمت راست و بالای خود دارند که به شکل علامت سؤال (؟) می باشد. اگر روی آن کلیک کنیم، همراه نشانگر ماوس، علامت سؤال اضافه خواهد شد و هر جایی در آن پنجره که کلیک کنیم، پنجره کوچکی با توضیحات مختصری درباره آن قسمت، باز می شود.
تغییر مکان پنجره ها: برای تغییر مکان پنجره، روی سطر عنوانش کلیک کرده و سپس به نقطه دیگری drag می کنیم.
تغییر سایز پنجره ها: برای تغییر اندازه پنجره، نشانگر ماوس را به یکی از لبه های آن نزدیک کرده به محض تغییر حالت drag می کنیم. البته قسمتی مخصوص این کار در سمت راست و پایین هر پنجره وجود دارد.
مرتب سازی پنجره های باز:
گاهی اوقات تعداد پنجره های بازی که ما با آنها کار می کنیم زیاد می شوند و یا شاید لازم باشد که مثلا دو تا پنجره my computer بطور عمودی و مرتبی کنار هم قرار گیرند. برای این کار، در قسمت خالی taskbar کلید سمت راست ماوس را می زنیم (right click)، در منوی باز شده، گزینه های زیر برای مرتب کردن پنجره ها به کار می رود:
cascade windows مرتب کردن پنجره ها به شکل قطری.
tile windows horizentally مرتب کردن پنجره ها به صورت افقی.
tile windows vertically مرتب کردن پنجره ها به صورت عمودی.
minimize all windows برای حداقل سازی تمام پنجره ها.
گزینه undo در این منو برای برگرداندن آخرین کار انجام شده به کار می رود.
ساعت و تاریخ سیستم: معمولاً سمت راست taskbar ساعت سیستم دیده می شود. با اشاره به آن، ساعت و تاریخ نیز نمایش داده خواهد شد. برای تنظیم ساعت و تاریخ روی ساعت دابل کلیک می کنیم. در پنجره باز شده امکان تنظیم ساعت و تاریخ وجود دارد.
تنظیمهای taskbar: در قسمت خالی روی taskbar راست کلیک کرده و در منوی باز شده روی properties کلیک می کنیم. پنجره ای باز می شود که در آن گزینه های زیر وجود دارد:
always on top: با انتخاب این گزینه، taskbar همیشه روی سایر پنجره ها قرار می گیرد.
auto hide: باعث می شود با دور شدن نشانگر ماوس از taskbar، به صورت خودکار پنهان شود.show small lcons in start menu: آیکنهای منوی استارت را در اندازه کوچکتر نشان می دهد.
show clock: با انتخاب آن، ساعت در سمت راستtaskbar نشان داده خواهد شد.
سایر تنظیمهایtaskbar :با نزدیک کردن نشانگر ماوس به لبه داخلیtaskbar شکل نشانگر ماوس عوض می شود. در این حالت drag می کنیم.با این کار پهنای آن بیشتر می شود تا حدیکه نصف desktop را می پوشاند. همچنین می توان taskbar را به یکی از چهار جهت صفحه برد. برای این کار در قسمت خالی taskbar ، کلید سمت چپ ماوس را پایین نگه داشته و به محل دلخواهی از صفحه می کشیم (یا drag کردن).

آموزش سیستم عامل ویندوز 98 (درس سوم)
 

تنظیمهای desktop
در قسمت خالیdesktop کلیک راست کرده (دکمه سمت راست ماوس) و properties را انتخاب می کنیم. پنجره باز شده با عنوان display properties، دارای قسمتهای مختلفی است:
background : (تصویر زمینه) در این قسمت می توان تصویر زمینه desktop را تعیین کرد. در قسمت display حالت قرار گرفتن تصویر به یکی از سه صورت center (قرار گرفتن در مرکز صفحه)،tile (کنار هم چیدن عکسهای کوچکتر، مثل کاشی) و stretch (کشیدن عکس بمنظور تمام صفحه شدن) قابل تنظیم است.
با استفاده ازbrowse می توان تصویری را که در این لیست وجود ندارد به عنوان تصویر زمینه انتخاب کرد.با کمک pattern می توان طرح یا الگوهای مختلفی را در حالتیکه نخواهیم از عکس استفاده کنیم بکار برد.
creen saver: در این قسمت می توان نوع محافظ صفحه نمایش را تعیین نمود. یعنی در زمانیکه برای مدتی با کامپیوتر کاری نداریم برای ثابت نماندن تصویر صفحه نمایش تصاویر متحرک و متنوعی را بکار برد. همچنین بوسیله کلید setting امکان تنظیمات بیشتر محافظ انتخاب شده وجود دارد. با کلید preview می توان محافظ را به صورت تمام صفحه دید.
در قسمت wait ، مدت زمان انتظار برای فعال شدن خودکار screen saver در زمان بیکاری کامپیوتر تعیین می شود. اگر گزینه password protected تیک خورده باشد. کلید change نیز فعال خواهد شد. با این کلید می توان کلمه رمزی را برای محافظ صفحه نمایش در هنگام خروج از آن در نظر گرفت.
با استفاده از کلید setting در پایین این پنجره می توان مدت زمان انتظار برای خاموش شدن مانیتور، هارد دیسک یا رفتن به حالت stand by (انتظار- آماده به کار) را مشخص کرد. در stand by مصرف برق سیستم حداقل می شود.
ppearance : در این قسمت می توان ظاهر ویندوز را به یکی از استانداردهای موجود تبدیل نمود. این استانداردها در زیر مجموعه scheme وجود دارند. در این زیر مجموعه گزینه windows standard حالت پیش فرض (default) اولیه است.
effects: در این قسمت می توان شکل آیکنهای استاندارد صفحه desktop را تغییر داد. برای این کار روی آیکن مورد نظر کلیک کرده و سپس change lcon را کلیک می کنیم. برای تبدیل آیکن گزینه انتخاب شده به حالت پیش فرض روی default icon کلیک می کنیم.
web: با انتخاب گزینه view my active desktop شما desktop خود را مثل صفحات اینترنتی فعال خواهد کرد. ولی بهتر است همیشه این گزینه را از حالت تیک خورده خارج کنیم، زیرا سرعت باز و بسته کردن پنجره های مختلف را کند می کند.
ettings: در این قسمت تنظیمات مربوط به کارت گرافیکی ومانیتور انجام می شود. کیفیت رنگ در قسمت colors تعیین می شود که مشخص کننده تعداد رنگهای مورد استفاده می باشد، که بهتر است همیشه یکی از دو گزینه true color(32bit) یا high color(16bit) انتخاب شود. در قسمت screen area می توان سایز صفحه نمایش در ویندوز را تعیین کرد. چند حالت معمولتر آن در زیر آمده است:
480 * 640 : برای مانیتورهای 14". در این حالت سایز آیکنها بزرگ هستند.
600 * 800 : استاندارد مانیتورهای 15". در این حالت سایز آیکنها متوسط هستند.
768 * 1024 : در این حالت سایز آیکنها خیلی کوچک می شوند.
پنجره run : اکثر برنامه های ویندوز در قسمت programs از منوی start قرار دارند، که از این طریق قابل دستیابی و اجرا می باشند.البته از روی desktop نیز بعضی برنامه قابل دسترسی هستند. ولی روش دیگری وجود دارد که در منوی start با کلیک روی گزینه run انجام می شود. ما با دانستن نام برنامه مورد نظر برای اجرا و تایپ آن در جلوی قسمت open می توانیم آن برنامه را اجرا کنیم.(بشرطیکه مسیر اجرای فایل درست باشد. تمام برنامه هایی که در فولدر ویندوز قرار دارند براحتی از این طریق قابل اجرا هستند، مثل notepad، wordpad و...)
روش فعال کردن پنجره های باز: در صورت باز بودن چند پنجره مربوط به برنامه های مختلف، در هر لحظه حداکثر یک پنجره یا برنامه می تواند فعال باشد که رنگ آن در حالت معمولی آبی پررنگ می باشد. برای فعال کردن یک پنجره دلخواه به یکی از روشهای زیر عمل می کنیم:
1. روی عنوان (قسمت آبی رنگ بالایی) پنجره دلخواه یا روی قسمتی از آن پنجره کلیک می کنیم.
2. روی نام آن پنجره در ‏‏taskbar کلیک می کنیم.
3. کلید alt را پایین نگه داشته و tab را متوالیاً فشار می دهیم تا مربع آبی رنگ روی آیکن برنامه موردنظر قرار گیرد سپس می توان کلید alt را رها کرد.

آموزش سیستم عامل ویندوز 98 (درس چهارم)
 

فایل و فولدر (file ، folder )
فایل حاوی اطلاعاتی است که در حافظه کامپیوتر نگهداری می شود. فایلها از اسم و پسوند تشکیل شده اند (مثلا word.exe )، و معمولا پسوند ها معرف نوع فایل یا آن برنامه می باشند. فولدر یا پوشه، محلی است برای نگهداری فایلها، چه آنها که بهم مربوطند و تشکیل یک برنامه می دهند و چه فایلهای مجزا از هم. در زیر، انواعی از فایلهای با پسوند مهم و معروف را آورده ایم:
پسوند فایلهای متنی: txt ، doc و...
پسوند فایلهای تصویری(عکس): jpg، bmp، gif و...
پسوند فایلهای صوتی: wav، mp3، mid و...
پسوند فایلهای فیلم: mpg، avi، dat و...
در ویندوز، برای انجام هر کاری با فایلها و فولدرها مثل copy ، حذف ، اجراء ، انتقال و … از دو برنامه زیر استفاده می شود:
الف) برنامه windows explorer که در مسیر زیر قرار دارد:
start > programs > windows explorer
ب) برنامه my computer که روی desktop قرار دارد.
در این دو برنامه، ممکن است داخل فولدری شویم، در اینصورت اگر بخواهیم از آن فولدر خارج شویم و به یک مرحله بالاتر برگردیم از آیکن up که روی قسمت دکمه های استاندارد (زیر menuها) قرار دارد استفاده می کنیم.
ایجاد فایل یا فولدر: روی desktop، my computer یا windows explorer کلیک راست کرده به new اشاره کرده، سپس folder را انتخاب می کنیم. یک فولدر جدید روی آن مسیر به وجود می آید. روش دیگر ساختن فولدر جدید در ویندوز اکسپلورر یا my computer، به این صورت است که از منوی file به گزینه new اشاره کرده و روی folder کلیک می کنیم. برای تغییر نام فولدر جدید که با نام new folder ساخته می شود، کافیست یکی از سه کار زیر را انجام دهیم:
1. روی فایل یا فولدر یک بار کلیک کنیم تا اجازه تغییر نام را بدهد.
2. روی فایل یا فولدر کلیک راست کرده و rename را انتخاب کنیم.
3. روی فایل یا فولدر، f2 بزنیم.
مرتب سازی آیکن ها (arrange icons):هر وقت بخواهیم آیکن های فایل یا فولدر را روی desktop یا my computer یا windows explorer مرتب کنیم در قسمت مورد نظر کلیک راست کرده، arrange icons را باز می کنیم و یکی از معیارهای مرتب سازی داخل آنرا انتخاب می کنیم. در این صورت آیکنها طبق آن معیار مرتب می شوند.
معیارهای مرتب سازی : می توانید این مرتب سازی را بر حسب اسم (name)، نوع پسوند(type)، سایز، تاریخ انجام داد. اگر گزینه auto arranges انتخاب شده باشد همیشه ترتیب قرار گیری فایلها یا فولدرها به طور منظم خواهند بود. یعنی نمی توان آنها را در جای دیگری قرار داد.
جستجوی فایلها (find): برای اینکه فایل یا فولدر خاصی را روی کامپیوتر خود جستجو کنیم می توان از گزینه find استفاده کرد. برای این کار از مسیر زیر پیروی می کنیم:start > find > find files or folders
روشهای دیگر باز کردن پنجره find :
1. استفاده از کلیدهای ctrl + f
2. زدن کلید f3 روی desktop
برای اینکه فایلی را جستجو کنیم کافی است در پنجره find جلوی named اسم آنرا وارد کنیم. (می توانیم از * (ستاره) نیز استفاده کنیم.) مثلاً txt .* یا jpg.* یا *.ali و ...
اگر هنگام جستجوی فایلهای متنی بخواهیم متنی را که داخل آن فایل به کار رفته است را نیز جستجو کنیم کافی است کلمه مورد نظر را در قسمت containing text وارد کنیم.
در قسمت look in مسیر جستجو را مشخص می کنیم. (مثلاً در کدام درایو جستجو را انجام دهد.)
اگر بخواهیم فایل مورد نظر را در تمام hard مورد جستجو قرار دهد گزینه local hard drives را از این قسمت انتخاب می کنیم.
اگر بخواهیم تمام درایو ها حتی floppy یا :a و cd rom نیز جستجو شوند، گزینه my cmputer را انتخاب می کنیم. اگر گزینه include subfolders تیک خورده باشد مسیر تعیین شده و تمام زیر شاخه های آن جستجو خواهد شد.با استفاده از کلید browse می توان زیر مجموعه خاصی را جهت جستجو مشخص نمود، تا محدوده جستجو محدودتر شود. برای شروع جستجو روی کلید find now کلیک می کنیم.در قسمت date و advanced می توانیم محدوده جستجو را کوچکتر کنیم. مثلاً دنبال فایلهایی با سایز مشخص ، تاریخ مشخص و ... باشیم.
مشخصات فایلها: (file properties)
برای دیدن و تغییردادن خصوصیات یک فایل روی آن، کلیک راست کرده، روی properties کلیک می کنیم. مشخصات یا خصوصیات فایل شامل نام، سایز، محل قرار گیری و صفاتش می باشد. یک فایل یا فولدر در ویندوز 98 چهار صفت (attribute) دارد: read only، hidden، archive و systemصفت read only باعث می شود محتویات فایل قابل خواندن باشد و نتوان محتویاتش را تغییر داد.
پنهان کردن فایل یا فولدر
روی آیتم مورد نظر کلیک راست می کنیم و گزینه properties را انتخاب می کنیم، بعد گزینه hidden را تیک می زنیم وسپس ok. شاید پس از این کار آن فایل هنوز مخفی نشده باشد، پس لازم است کلید f5 را بزنیم ویا کلیک راست کرده و refresh را کلیک کنیم.اگر باز هم فایل مخفی شده قابل دیدن بود به منوی view رفته و روی foler options کلیک می کنیم.در آین پنجره، برگه view را که در بالای آن قرار دارد کلیک کرده و در قسمت hidden files گزینه دوم یعنی do not show hidden files or system files را انتخاب می کنیم. این بار حتما فایل مخفی خواهد شد.روش دیگر درست کردن shortcut این است که روی هر فایل، فولدر ویا آیکنی در ویندوز، کلیک راست کنیم، با انتخاب create shortcut این کار انجام می شود و در سمت چپ و پایین آن آیکن، یک علامت فلش دیده می شود که آن را از فایل اصلی متمایز می کند.
منوی view در my computer یا windows explorer :
در اکثر برنامه های تحت ویندوز در قسمت منوها، گزینه ای به نام view وجود دارد که نحوه نمایش اجزای داخل آن برنامه مثل لیست فایلها را تعیین می کند. و یا می توان سایر نوارهای ابزار آن برنامه را فعال یا غیرفعال کرد. در زیر، برخی از مقادیر مهم این منو آورده شده اند:
toolbars: نوارهای ابزار برنامه را پنهان می کند و یا نمایش می دهد.این میله های ابزار عبارتند از:
ا‌لف) standard buttons :اگر تیک خورده باشد، کلید های استاندارد بالای پنجره نشان داده می شوند.
ب) address bar :مسیر فولدر فعلی را نشان خواهد داد.
ج) links :کلیدهایی را برای اتصال به سایتهای اینترنتی در بالای پنجره قرار می دهد که البته نیازی به آنها نیست.
د) text tables :در صورت فعال بودن کلیدهای استاندارد، اگر این گزینه تیک خورده باشد، عنوان هر کلید را پایین آن می نویسد.
ه) status bar سطر توضیحات پایین پنجره ها را پنهان می کند یا نمایش می دهد.
as web page : باعث می شود در حالت کلاسیک در سمت چپ فولدر فعلی ستون توضیحاتی اضافه شود که با قرار گرفتن روی هر فایل توضیحات آن در این قسمت نمایش داده می شود. چهار گزینه بعد یعنی large icons، small icons، list و details، برای تعیین نوع نمایش آیکنها در پنجره فعلی به کار می رود.زیر مجموعه arrange icons برای مرتب کردن لیست فایلها یا فولدرها براساس نام، پسوند، سایز یا تاریخ ایجاد و ... به کار می رود. اگر گزینه auto arrange فعال باشد آیکنها همیشه مرتب خواهند بود.

آموزش سیستم عامل ویندوز 98 (درس پنجم)
 

copy و move
کپی و انتقال (move) از مهمترین و پرکاربردترین کارهای تحت ویندوز است که در هر برنامه ای از آن استفاده می شود. در ابتدا لازم است که فرق این دو توضیح داده شود. کپی، وقتی بکار می رود که بخواهیم مثلا از فایلی که موجود است، نسخه دیگری در جای دیگری داشته باشیم طوریکه فایل اولی دست نخورده بماند. ولی انتقال یا move به این صورت است که فایل اول را از جای خود به محل دیگری منتقل کنیم.یعنی فقط با یک فایل و جابجایی آن سر و کار داریم، اما در کپی با دو فایل.عمل کپی و انتقال مراحلی را به دنبال دارد که با رعایت آنها، این کار ساده و پرکاربرد براحتی انجام می شود.
روش و مراحل کپی (copy) و انتقال (move) :
1. انتخاب آیتم مورد نظر (مثلا فایل، فولدر، عکس یا متن و...)
2. تعیین هدف، یعنی اینکه می خواهیم مثلا از این فایل در جای دیگری کپی بگیریم یا آن را منتقل کنیم.
الف: کپی (copy)
فرض می کنیم ابتدا می خواهیم عمل کپی را انجام دهیم.
برای این کار در مرحله اول ابتدا عمل کپی گرفتن از فایل را به یکی از چهار روش زیر انجام می دهیم:
- فشردن دکمه copy روی نوار ابزار هر برنامه ای
- انتخاب گزینه کپی از منوی edit
- فشردن همزمان کلیدهای ctrl+ c
- کلیک راست روی فایل مورد نظر و انتخاب copy
3. تعیین محل جدید برای چسباندن کپی فایل
4. عمل چسباندن که به یکی از چهار روش زیر صورت می گیرد.
- دکمه paste که روی نوار ابزار اکثر برنامه ها وجود دارد.
- انتخاب گزینه paste از منوی edit
- فشردن همزمان کلیدهای ctrl+ v
- کلیک راست روی مکان جدید و انتخاب paste
با انجام این مراحل توانستیم از فایل یا هر چیز دیگری در ویندوز یک کپی تهیه کرده و در محل جدیدی قرار دهیم. حالا مراحل روش انتقال یا move را بررسی می کنیم.
ب: انتقال (move )
برای منتقل کردن هر آیتمی مثل فایل یا فولدر، ابتدا باید آن را از محل فعلی حذف کرد و به حافظه موقت کامپیوتر سپرد. سپس در مکان جدید اضافه کرد. این کارها بطور کامل و ساده در ادامه توضیح داده شده است.ابتدا برای cut کردن (برش، حذف) فایل یکی از چهار روش زیر را بکار می بریم:
- فشردن دکمه cut روی نوار ابزار برنامه ها
- انتخاب گزینه cut از منوی edit
- فشردن همزمان کلیدهای ctrl+ x
- کلیک راست روی فایل و انتخاب cut
حالا محل جدید فایل cut شده را مشخص می کنیم.
در پایان عمل چسباندن را انجام می دهیم که به یکی از چار روش زیر صورت می گیرد:
دکمه paste روی نوار ابزار برنامه ها
- انتخاب گزینه paste از منوی edit
- فشردن همزمان کلیدهای ctrl+ v
- کلیک راست و انتخاب paste
حذف فایل یا فولدر (پاک کردن): (delete)
اگر بخواهیم فایل، فولدر یا هرچیز دیگری را پاک کنیم، باید یکی از سه روش زیر را انجام دهیم:
1. فشردن کلید delete روی صفحه کلید (keyboard)
2. راست کلیک روی فایل یا فولدر و انتخاب delete
3. فشردن دکمه delete روی نوار ابزار برنامه ها
4. drag کردن فایل موردنظر روی سطل آشغال (recycle bin)
کشیدن (drag) فایل مورد نظر برای پاک کردن به روی آیکن recycle bin
قفل شدن ویندوز: هر وقت ویندوز قفل شد (hang کرد) یعنی هیچ کدام از برنامه های دیگر کار نمی کرد در این صورت سه کلید alt+ctrl+del را همزمان یکبار فشار دهید.با این کار احتمالا اگر فقط ویندوز قفل شده باشد نه کامپیوتر، پنجره ای به نام close program باز می شود. در اینجا لیست برنامه های در حال اجرا نمایش داده می شود، روی نام برنامه ای که پیغام not responding داده است کلیک کرده و دکمه end task را فشار دهید. پس از چند لحظه پنجره ای باز می شود که دوباره باید برای تایید end task را فشار دهید، پس از این، مشکل قفل شدن برطرف می شود. ولی اگر با این کار مشکل برطرف نشد دکمه reset روی case کامپیوتر را فشار دهید.
restart سریع: برای اینکه در بعضی مواقع لازم است فقط ویندوز restart شود نه کل کامپیوتر، می توان پس از انتخاب گزینه restart از قسمت shut down همزمان با ok کردن، کلید shift را پایین نگه داشته و پس از چند لحظه رها کنیم. در این صورت پیغام windows is now restarting در صفحه نمایش ظاهر می شود و ویندوز به صورت سریع از اول اجراء خواهد شد.
scheduled task : اگر بخواهیم کاری را در فاصله زمانی دلخواه و یا در زمان مشخصی در آینده اجرا کنیم از برنامه scheduled task استفاده می کنیم. فرض کنید که بخواهیم برنامه ای مثل ویروسیاب، مثلا هر هفته دوشنبه ها ساعت 12 ظهر کل کامپیوتر را بطور اتوماتیک ویروسیابی کند. این برنامه از دو مسیر زیر قابل دستیابی است:
1. start>programs>accessories>system tools>scheduled task
2. my computer > scheduled task
پس از باز کردن این برنامه، با دابل کلیک روی add scheduled tasks پنجره ای باز می شود، next می زنیم. از لیست برنامه های داده شده گزینه مورد نظر خود را انتخاب می کنیم . مثلاً ( ویروس یابی یا scan disk ). در پنجره بعدی زمان تناوب آن را مشخص می کنیم (روزانه، هفتگی و ...) سپس در پنجره بعد ساعت، روز یا ماه آن را مشخص کرده و در نهایت finish می کنیم.
برای متوقف کردن اجرای یک کار زمان بندی شده در scheduled task روی گزینه مورد نظر کلیک راست کرده و properties را انتخاب می کنیم. در پنجره باز شده تیک گزینه enabled را که در پایین آن پنجره قرار دارد برمی داریم، در ایصورت موقتا این عمل، غیر فعال می شود.. در صورتی که بخواهیم دوباره آن را فعال کنیم دوباره تیک آنرا می گذاریم (برای متوقف کردن دائمی یک کار، آیکن آن را حذف می کنیم، یعنی کلیک راست کرده و delete را می زنیم.)
نکته: اگر بخواهیم آیکن این برنامه از قسمت systray در taskbar برای همیشه برداشته شود، کافیست در برنامه schedules tasks از منوی advanced گزینه stop using task scheduler را کلیک کنیم.

آموزش سیستم عامل ویندوز 98 (درس ششم) 


تایپ در ویندوز

در ویندوز، دو برنامه ساده برای رفع نیازهای اولیه تایپ به نامهای notepad و wordpad وجود دارد، که دومی امکانات تایپی بیشتری دارد. مثل تعویض رنگ ، بزرگ و کوچک کردن متن، تغییر font (نوع قلم) وغیره. این دو برنامه در مسیر زیر قرار دارند.
start > programs > accessories > notepad
start > programs > accessories > wordpad
  notepad
یک برنامه ساده برای انجام کارهای متنی است. پسوند فایلهای تایپ شده با این برنامه txt می باشد. برای اجرای این برنامه به روش دیگری غیر از آنچه در بالا گفته شد می توان از منوی start گزینه run را اجرا کرده و در قسمت open کلمه notepad را که نام این برنامه می باشد تایپ کرد و سپس ok. در زیر، منوهای این برنامه بطور مختصر توضیح داده شده اند:
منوی file :
1. new : یک فایل متنی جدید ایجاد می کند.
2. open : فایلهای متنی از قبل موجود در کامپیوتر را باز می کند. (آماده برای خواندن یا ویرایش)
3.save : پس از اینکه فایلی را ایجاد کردیم در آخر باید آنرا save یا ذخیره کنیم تا برای مراجعات بعدی قابل استفاده باشد.
4.save as : فایل باز شده موجود را تحت نام دیگری ذخیره می کند.
برای ایجاد یک فایل متنی جدید خارج از محیط notepad کافیست در هرجا که هستیم کلیک راست کرده، به new اشاره کنیم و text document را کلیک کنیم. در این صورت یک فایل جدید ایجاد خواهد شد.
منوی edit :
1. undo: آخرین عمل انجام شده را یک حرکت به عقب بر می گرداند. مثلاً اگر اشتباهی کرده باشیم با این کار جبران می شود و اطلاعات خراب شده دوباره بر می گردد.
2. cut : قسمتی از متن را که انتخاب کرده ایم حذف کرده و در حافظه موقت برای استفاده های بعدی کپی می کند.
3. copy : قسمتی از متن را که انتخاب کرده ایم در حافظه موقت کپی می کند.
4. paste : قسمتهای انتخاب شده توسط cut یا copy را که در حافظه وجود دارند، در جای مورد نظر می چسباند.
برای جستجوی کلمه ای در متن مورد نظر، در منوی search روی find کلیک کرده و کلمه مورد نظر را در find what نوشته وگزینه find next را کلیک می کنیم.
منوی search : برای جستجوی کلمه ای در متن مورد نظر، در منوی search روی find کلیک کرده و کلمه مورد نظر را در find what نوشته وگزینه find next را کلیک می کنیم. در این پنجره جهت جستجو را با up یا down کردن direction می توان تعیین کرد.
منوی help : این گزینه که در تمام برنامه های ویندوز وجود دارد بعنوان راهنما و کمکی برای کاربران استفاده می شود. با کلیک روی گزینه help topics، راهنمای کاربران مربوط به آن برنامه اجرا خواهد شد.
روش انتخاب متن :
گاهی لازم است چند سطری از یک متن را انتخاب کنیم تا مثلا از آن کپی بگیریم، برای انتخاب آن قسمت از متن دو روش بیشتر استفاده می شود.
روش اول که با ماوس انجام می شود به این صورت است که از ابتدای قسمت موردنظر دکمه چپ ماوس را کلیک کرده و تا انتهای آن قسمت رها نمی کنیم. با این کار سطر یا متن مورد نظر آبی می شود که بیانگر انتخاب شدن آن است.
روش دوم انتخاب متن، بکمک صفحه کلید (keyboard) است. به این صورت که از ابتدای متن موردنظر کلید shift را فشار داده و با کلیدهای مکان نما روی صفحه کلید به طرف پایین یا هر جهت دیگری حرکت می کنیم و در آخر قسمت موردنظر کلید shift را رها می کنیم.
wordpad
این برنامه نسبت به notepad خیلی قویتر است و از امکانات زیادی برخوردار است. این برنامه نیز همانند تمام برنامه از چند ردیف تشکیل شده است، مثل menu، toolbar، status bar و... . برای نمایش یا عدم نمایش این نوارها یا ردیفها، می توان از منوی view آنها را تیک زد و یا غیر فعال کرد.
ردیف اول این برنامه مثل سایر برنامه های تحت ویندوز، منو (menu) نام دارد. در این ردیف، گزینه هایی مثل file، edit، view و help که در اکثر برنامه ها وجود دارند دیده می شود.
ردیف دوم که معمولا toolbar نامیده می شود، مخصوص وظایف کلی برنامه می باشد، نظیرsave، open، new و … که جهت سرعت در دسترسی، آنها را روی صفحه اصلی قرار داده اند وگرنه از طریق منوها هم این کار انجام می شود.
ردیف سوم formatbar است که شامل گزینه هایی است که روی متن اعمال می شوند، مثل رنگ، فونت، سایز و غیره.
ردیف چهارم ruler می باشد.
در پایین پنجره نیز سطری به نام status bar وجود دارد که معمولا توضیحی در مورد جایی که ماوس به آن اشاره می کند می دهد.
recycle bin
recycle bin یا سطل بازیافت، نام آیکنی روی desktop است که شبیه سطل زباله عمل می کند.یعنی هر وقت که فایلی را حذف می کنیم به آنجا منتقل می شود. مزیت این کار این است که، در صورت حذف اشتباهی یا پشیمان شدن از پاک کردن، آن فایل قابل بازیابی مجدد است.
برای برگرداندن فایل یا فولدرهای پاک شده و منتقل شده روی recycle bin، روی آیکن آن کلیک راست کرده، open را می زنیم، فایل مورد نظر را انتخاب و روی آن کلیک راست کرده و restore را کلیک می کنیم. اگر بخواهیم کلاً سطل بازیافت را خالی کنیم روی آن کلیک راست کرده و گزینه empty recycle bin را کلیک می کنیم.
برای انجام تنظیمات recycle bin روی آن کلیک راست کرده properties را انتخاب می کنیم. پنجره ای باز می شود، مهمترین گزینه این پنجره خط آخر آن است که نوشته display delete confirmation، برای اینکه موقع حذف فایل پنجره ای باز شود و اطمینان کاربر را از حذف آن بپرسد همیشه باید این گزینه تیک خورده باشد.
گزینه مهم دیگری در این پنجره وجود دارد که کار سطل بازیافت را بلا استفاده می کند، یعنی با تیک زدن آن، همیشه وقتی فایلی را delete می کنیم بدون اینکه به recycle bin برود مستقیما از بین می رود و غیر قابل بازیابی می شود. پس بهتر است هیچ وقت این گزینه را تیک نزنید.(do not move files to the recycle bin)
start up
نام فولدری در منوی استارت قسمت programs می باشد که ویژگی خاصی دارد، و آن این است که، در این folder هر برنامه ای گذاشته شود، هنگامی که ویندوز اجرا می شود در همان ابتدا آن برنامه نیز اجراء خواهد شد. مثلا فرض کنید کسی همیشه با برنامه ماشین حساب کار می کند، پس بهتر است هنگامیکه ویندوز بالا می آید این برنامه بطور خودکار اجرا شود. روش کار به این صورت است:
آیکن فایل یا برنامه مورد نظر را به سمت داخل فولدر start up می کشیم. به این صورت که روی آن دکمه راست ماوس را کلیک می کنیم ولی رها نمی کنیم،آن را داخل فولدر start up در حالیکه هنوز کلیک راست را رها نکرده ایم می کشیم و در آنجا رها می کنیم، پنجره کوچکی باز می شود، روی copy here کلیک می کنیم..

آموزش سیستم عامل ویندوز 98 (درس هفتم)
 

اضافه کردن برنامه ها به زیر مجموعه programs
اگر بخواهیم برنامه خاصی را در مجموعه programs در منوی start اضافه کنیم کافیست از مسیر زیر، برگه start menu porgrams را باز کنیم:
start > setting > taskbar and starts menu
در پنجره باز شده روی add کلیک می کنیم، با استفاده از کلید browse مسیر قرار گرفتن فایل اجرایی مورد نظر را پیدا کرده و ok می کنیم. سپس روی next کلیک می کنیم. در پنجره باز شده لیست برنامه های داخل زیر مجموعه programs وجود دارد. اگر در همان قسمتهای موجود بخواهیم کپی کنیم که روی فولدر مورد نظر کلیک کرده و next را می زنیم، و گرنه با استفاده از new folder ، فولدر جدیدی ایجاد می کنیم ونامی برای آن مشخص می کنیم، سپس next را می زنیم. در این پنجره نام فایل اجرایی مورد نظر را در صورت نیاز وارد می کنیم (که البته می توان از اسامی فارسی نیز استفاده کرد) سپس next و در نهایت از پنجره taskbar properties خارج می شویم.
حذف یک گزینه از زیر مجموعه programs :
روی گزینه مورد نظر کلیک راست کرده و delete را انتخاب می کنیم. روش دیگر با استفاده از همین پنجره taskbar and start menu که در بالا به آن اشاره شد می باشد. این بار از گزینه remove که در کنار add قرار دارد استفاده می کنیم تا گزینه مورد نظر را حذف کنیم.
روش دوم اضافه کردن برنامه ای به programs
فایل مورد نظر را با استفاده از کلیک راست به سمت منوی start، سپس فولدر programs می کشیم و در محل مورد نظر کلیک ماوس را رها می کنیم. در پنجره کوچک باز شده یکی از دو گزینه copy here یا create shortcut را انتخاب می کنیم.
برنامه ماشین حساب : (calculator)
ماشین حساب یکی از برنامه های ویندوز است که برای انجام محاسبات ساده و پیچیده کاربرد خوبی دارد. فایل اجرایی آن calc.exe نام دارد که با تایپ آن در پنجره run از منوی start (شروع)، اجرا خواهد شد. روش دیگر اجرای آن، از مسیر زیر می باشد :
start > programs > accessories > calculator
پس از اجرای آن، از منوی view می توان نوع ساده (standard) یا علمی بودن (scientific) ماشین حساب را تعیین کرد.
تغییر نام برچسب drive : در برنامه my computer یا windows explorer روی درایو مورد نظر کلید سمت راست ماوس را زده و روی properties کلیک می کنیم. در قسمت lable، نام مورد نظر را می توان به آن درایو نسبت داد.مثلا می توان به درایو c: نامی مثل win98 یا هرچیز دیگری را نسبت داد.
کلیدهای میانبر (shortcut) : برای دسترسی راحت تر به فایل، فولدر یا درایو مورد نظر می توانیم برای آنها کلید میان بر بسازیم. برای این کار با کلیک سمت راست آیکن مورد نظر را به محل دلخواه (معمولاًdesktop) می کشیم و روی گزینه shortcut here کلیک می کنیم. در اینصورت فایل کم حجم و کوچکی در محل مورد نظر ساخته می شود که ما را بسرعت و راحت به فایل اصلی می رساند و آن را اجرا می کند.
گاهی لازم است آیکن برنامه یا فایل خاصی را به این دلیل که زیاد با آن سروکار داریم روی desktop قرار دهیم تا سریعتر قابل دستیابی باشد. برای این کار، براحتی روی آیکن موردنظر در هر جایی که هست کلیک راست کرده، به send to اشاره کرده و از داخل آن desktop را انتخاب می کنیم. با این عمل، یک shortcut از برنامه دلخواه ما روی desktop ساخته می شود.
games
در صورت پیش فرض، اگر ویندوز شما به طور کامل نصب شده باشد چند برنامه بازی در آن قرار دارد که از مسیر زیر قابل اجرا هستند. که توضیحات مربوط به آنها در قسمت help آن برنامه ها وجود دارد. free cell، hearts، minesweeper و solitaire
start > programs > accessories > games

آموزش سیستم عامل ویندوز 98 (درس هشتم)
 

برای کشیدن یک نقاشی ویا عملیات ساده روی تصاویر به کار می رود. این برنامه، نیازهای ساده کارهای گرافیکی کاربران را برطرف می کند. آیکن مربوط به برنامه نقاشی در آدرس زیر آمده است. در ضمن، نام فایل اجرائی آن mspaint.exe است.
start > programs > accessories > paint
بیشتر عملیات در paint از طریق منوهای آن انجام می شود:
منوی file

چهارگزینه اول (new, open, save, save as) که قبلاً توضیح داده شده اند بترتیب برای ایجاد فایل جدید، بازکردن فایلهای قبلی برای ویرایش مجدد، ذخیره فایل فعلی و ذخیره با نام جدید بکار می روند.
set as wallpaper : در صورتی که فایل فعلی با پسوند bmp ذخیره شده باشد کلیک روی این گزینه باعث می شود تصویر فعلی به عنوان تصویر زمینه desktop قرار گیرد.
نکته: با باز کردن (open) یک فایل در paint ، فایل قبلی بسته می شود.
نکته: معمولاً فایلهای تصویری دارای پسوند (jpg ,gif ,bmp) می باشند که البته بیشتر اوقات برنامه paint با bmp کار می کند ولی با سایر پسوندها هم مشکلی ندارد.
منوی edit
گزینه undo (ctrl+z) : آخرین عمل انجام شده را بر می گرداند.در مواقعی بکار می آید که اشتباهی عملی را انجام داده باشیم و بخواهیم به حالت قبل برگردیم. برعکس آن گزینه repeat است که آخرین عمل undo شده را دوباره تکرار می کند.
cut، copy و paste قبلا توضیح داده شده اند.
clear selection : قسمت انتخاب شده را پاک می کند.
select all : کل تصویر را انتخاب می کند.
copy to : قسمت انتخاب شده از تصویر را در فایلی جداگانه با نام جدید ذخیره خواهد کرد.
paste from : تصویر موجود در یک فایل را روی تصویر فعلی از فایلی که هم اکنون مشغول ویرایش آن هستیم قرار خواهد داد. (چون open تصویر جدید را روی قبلی باز خواهد کرد و اجباراً تصویر قبلی بسته خواهد شد، این گزینه کمک زیادی به ما می کند).
منوی view

چهار گزینه اول این منو برای پنهان کردن یا نمایش دادن جعبه ابزار - جعبه رنگ - نوار وضعیت و میله ابزار متن به کار می رود.
zoom: برای تعیین میزان بزرگنمایی تصویر استفاده می شود.
view bitmap : تصویر را به تنهایی و کامل در صفحه نمایش می دهد و با کلیک به صحفه بر می گردد.
جعبه رنگ (color box)
منوی image

گزینه flip/rotate برای معکوس کردن افقی یا عمودی قسمت انتخاب شده و یا چرخاندن زاویه ای به کار می رود.
نکته: اگر قسمتی از عکس انتخاب شده باشد این عمل روی کل تصویر انجام می شود
گزینهstretch/skew : برای کشیدن ، فشرده کردن و یا خمیده کردن تصویراستفاده می شود.
invert color : رنگهای تصویر را نگاتیو می کند.
attributes : برای تعیین اندازه تصویر بر حسب اینچ، سانتی متر و یا پیکسل (pixel) به کار می رود( به نقاط ریز روی صفحه نمایش پیکسل گویند). در این قسمت می توان حالت رنگی یا سیاه و سفید بودن تصویر را مشخص نمود.
clear image : کل تصویر را پاک می کند.
draw opaque : اگر تیک نخورده باشد قسمتهای سفید تصویر را در مواقعی که می خواهیم برشی از عکس داشته باشیم شفاف خواهد کرد.
منوی colors

گزینه edit colors برای انتخاب یا ساختن یک رنگ جدید به کار می رود. انتخاب این گزینه معادل دابل کلیک روی جعبه رنگ پایین صفحه است. در سمت چپ جعبه رنگ، دو مربع کوچک قرار دارند که مربع بالایی رنگ اصلی قلم یا هر وسیله دیگر را مشخص می کند و مربع زیرین، رنگ زمینه یا background را مشخص می کند. با کلیک چپ روی هر رنگی از جعبه رنگ ، رنگ اصلی تعیین می شود و با کلیک راست روی هر رنگی از جعبه رنگ، رنگ مربع زیری مشخص می شود.
برای کشیدن چیزی روی صفحه ابتدا ابزار مورد نیاز خود را از میله ابزار سمت چپ انتخاب می کنیم. مثلا قلم را کلیک می کنیم، با کشیدن قلم روی صفحه همراه با کلیک چپ رنگ اصلی روی صفحه کشیده می شود ولی با کلیک چپ و کشیدن روی صفحه، رنگ زمینه (مربع زیری) اثر خواهد گذاشت.
نکته: پاک کردن هر چیزی از صفحه نقاشی که معمولا با ابزار پاک کن انجام می شود به این صورت است که رنگ مربع زیرین را روی صفحه می کشد، پس باید دقت کرد که اگر رنگ زمینه نقاشی سفید است، رنگ پاک کن هم سفید باشد.
نکته: اگر بخواهیم تصویر یک پنجره ویندوز را (هر چه باشد)، در محیط paint داشته باشیم به این صورت عمل می کنیم: هنگامی که آن پنجره فعال است، کلیدهای alt+print screen را فشار می دهیم، سپس به محیط paint رفته و از منوی edit گزینه paste را انتخاب می کنیم. اگر به جای alt+print screen ، کلید print screen را فشار دهیم از کل صفحه نمایش عکس می گیرد(نه فقط از خود پنجره).


منبع : www.iran-forum.ir

ویندوز 98 | windows98 | آموزش سیستم عامل ویندوز 98 | ترفند های ویندوز 98
انتشار ۱۳٩٠/٤/٢٠ - مهندس عبدالهی پور

© sun73.persianblog.ir کلیه حقوق این سایت محفوظ و متعلق به سایت تخصصی کامپیوتر و موبایل می باشد - ثبت شده در وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی 91-1388